TỨ NIỆM XỨ

Quán Tâm Trên Tâm

• Hơi thở: Nhận biết hơi thở vào, hơi thở ra (dài hay ngắn, thô hay tế).

• Tứ oai nghi: Biết rõ khi đang đi, đứng, nằm, ngồi.

• Tỉnh giác trong hành động: Nhận biết khi ăn, uống, nói, cười, mặc áo, đi vệ sinh…

• Thân thể: Quan sát các bộ phận của cơ thể hoặc sự tan rã của thân xác để thấy tính bất tịnh và vô thường.

• Tứ đại: Nhận biết thân này được cấu thành từ Đất (chất rắn), Nước (chất lỏng), Lửa (nhiệt độ), và Gió (sự vận động).

Quán Tâm Trên Thọ

• Thọ lạc: Cảm giác dễ chịu (về thân hoặc tâm).

• Thọ khổ: Cảm giác đau đớn, khó chịu.

• Thọ hỷ xả: Cảm giác trung tính, không lạc cũng không khổ.

• Mục tiêu: Nhận ra các cảm thọ luôn thay đổi, đến rồi đi, giúp tâm không bám víu vào niềm vui và không xua đuổi nỗi đau.

Quán Tâm Trên Tâm

• Nhận diện: Biết rõ khi tâm có tham hay không tham, sân hay không sân, si hay không si.

• Trạng thái: Tâm đang định hay tán loạn, tâm hẹp hòi hay rộng lớn.

• Nguyên tắc: Chỉ quan sát tâm như nó đang là, không phán xét, không ép buộc tâm phải theo ý mình.

Quán Pháp Trên Các Pháp

• Năm triền cái: Tham dục, sân hận, hôn trầm (buồn ngủ), trạo cử (lo lắng), và nghi ngờ.

• Năm uẩn: Sắc, Thọ, Tưởng, Hành, Thức.

• Bảy yếu tố giác ngộ (Thất giác chi): Niệm, Trạch pháp, Tinh tấn, Hỷ, Khinh an, Định, Xả.

• Bốn sự thật (Tứ diệu đế): Khổ, Tập, Diệt, Đạo.